Những câu hỏi thường gặp về lây nhiễm HIV

Chủ nhật - 23/08/2015 22:07
Khi nào thì biết HIV chuyển thành bệnh AIDS? Em có HIV rồi (buồn quá, em mới phát hiện ra), nhưng không muốn gia đình biết nên không thể đến bệnh viện thường xuyên được (bố mẹ em hay theo dõi em từ dạo em nghiện). Em muốn tự chăm sóc cho mình thì làm như thế nào?

Những câu hỏi thường gặp về lây nhiễm HIV

Khi nào thì biết HIV chuyển thành bệnh AIDS? Em có HIV rồi (buồn quá, em mới phát hiện ra), nhưng không muốn gia đình biết nên không thể đến bệnh viện thường xuyên được (bố mẹ em hay theo dõi em từ dạo em nghiện). Em muốn tự chăm sóc cho mình thì làm như thế nào? Dùng thuốc ra sao, có tốn kém lắm không và mua ở đâu?

download Những câu hỏi thường gặp về lây nhiễm HIV

Đây là một trong những câu hoi được rất nhiều người quan tâm.Dưới đây, chúng tôi xin đăng tải một số trích dẫn trả lời của Thạc sỹ Nguyễn Thái Minh và bác sỹ Phạm Bá Hiền- bác sỹ điều trị tại khoa Truyền nhiễm, nơi chăm sóc và điều trị cho bệnh nhân HIV/AIDS.

* Thưa bác sĩ, HIV cũng có nghĩa là AIDS đúng không ạ? (Caco, 16 tuổi)

- Bác sĩ: Thực ra, HIV để chỉ tình trạng bị nhiễm virus HIV. Còn AIDS là giai đoạn cuối của người bị nhiễm HIV. Khi một người bị nhiễm HIV, diễn biến lâm sàng của người nhiễm thường trải qua 4 giai đoạn: Giai đoạn đầu là tình trạng nhiễm HIV cấp, thời gian thường kéo dài khoảng 2 tuần với các biểu hiện giống như bệnh cảm của nhiễm các virus thông thường, cũng bị sốt, đau đầu, đau mỏi cơ khớp toàn thân, có thể có viêm long đường hô hấp.

Giai đoạn tiếp theo là giai đoạn nhiễm virus HIV không triệu chứng. Nghĩa là ở giai đoạn này, người nhiễm hoàn toàn không có các triệu chứng biểu hiện ra bên ngoài, chỉ trừ xét nghiệm máu mới phát hiện được. Giai đoạn này có thể kéo dài nhiều tháng.

download 1 Những câu hỏi thường gặp về lây nhiễm HIV

Giai đoạn ba là giai đoạn nhiễm HIV có triệu chứng. Lúc này, bệnh nhân xuất hiện một số các bệnh nhiễm trùng cơ hội đặc trưng (là các bệnh nhiễm trùng xâm nhập vào cơ thể khi người bệnh có tình trạng suy giảm miễn dịch). Giai đoạn này thường kéo dài từ 1-2 năm và sau đó bệnh nhân chuyển sang giai đoạn cuối là giai đoạn AIDS. Thời gian diễn tiến trung bình từ lúc bị nhiễm HIV đến khi chuyển sang giai đoạn AIDS thường là từ 4-7 năm.

* Sao HIV lại lây qua kim tiêm được? Cái kim tiêm nhỏ xíu vậy có chứa bao nhiêu máu đâu? Xin bác sĩ giải thích? (Nguyễn Hồng Nhi, 15 tuổi)

- Bác sĩ Phạm Bá Hiền: Như bạn biết, HIV/AIDS lây qua đường sử dụng chung bơm kim tiêm với người bị nhiễm HIV. Khi ta sử dụng chung bơm kim tiêm, máu mang virus HIV sẽ truyền cho những người sử dụng chung bơm kim tiêm đó. Thực ra, cái kim tiêm trông nhỏ vậy nhưng trong nó có nòng rỗng. Và khi trong nòng rỗng đó có chứa máu của người nhiễm HIV thì nó hoàn toàn có khả năng lây nhiễm sang người khác.

* Ở cổng xưởng may nơi tôi làm việc có một chị công nhân hình như bị nhiễm HIV do lây qua chồng. Chị là một công nhân làm việc rất năng suất và có hiệu quả, nhưng luôn bị mọi người xa lánh. Là một cán bộ đoàn trong công xưởng, tôi rất mong bác sĩ hướng dẫn cho tôi “Đường lây và không lây nhiễm HIV” để tôi giải thích với anh chị em công nhân và mong muốn họ có cách nhìn nhận tích cực hơn với chị công nhân bị lây nhiễm? (Hà Dũng, 28 tuổi)

- Bác sĩ Nguyễn Thái Minh: Chúng tôi cũng đã gặp rất nhiều trường hợp như bạn nói là bị lây nhiễm HIV qua chồng. Những trường hợp này rất đáng thương bởi họ chỉ là nạn nhân vì vậy càng nên được giúp đỡ nhiều hơn trong xã hội. Những con đường có thể dẫn tới lây nhiễm HIV là: dùng chung bơm kim tiêm khi tiêm chích ma tuý; quan hệ tình dục không an toàn và từ người mẹ bị nhiễm HIV truyền sang con. Còn những sinh hoạt thông thường như ăn uống, ngủ chung, sử dụng chung các vật dụng sinh hoạt đều không có khả năng lây nhiễm HIV. Như vậy trong quá trình làm việc chung với chị công nhân kia hoàn toàn không bị lây nhiễm HIV.

xet nghiem hiv tai nhan Những câu hỏi thường gặp về lây nhiễm HIV

* Xét nghiệm HIV như thế nào, em thấy có xét nghiệm nhanh và chậm, vậy cái nào chính xác hơn? Sau 3 tháng quan hệ mà đi xét nghiệm không thấy dương tính đã có thể yên tâm chưa? Em chỉ quan hệ 1 lần thôi liệu có khả năng lây nhiễm không? (Nguyễn Minh Hải, 26 tuổi)

- Bác sĩ  Phạm Bá Hiền: Xét nghiệm HIV là những phương pháp xét nghiệm máu để tìm kháng nguyên hoặc kháng thể, kháng virus HIV có ở trong máu. Xét nghiệm nhanh hiện nay thường sử dụng những phương pháp tìm kháng thể kháng virus HIV có ở trong máu. Xét nghiệm này mang tính chất sàng lọc có độ nhạy cao. Tuy nhiên, còn có những trường hợp âm tính giả. Vậy những xét nghiệm để khẳng định HIV người ta phải làm lại bằng phương pháp khác với những chế phẩm và nguyên lý khác nhau (3 phương pháp). Nếu kết quả đều dương tính thì mới được phép kết luận mẫu máu đó bị nhiễm HIV.

Thông thường sau khi có nguy cơ phơi nhiễm, sau thời gian từ 6 đến 8 tuần trong cơ thể sẽ sinh ra lượng kháng thể chống lại HIV với mức bằng các phương pháp xét nghiệm thông thường có thể phát hiện được (thời kỳ cửa sổ). Vậy sau khi 3 tháng, bạn xét nghiệm kết quả âm tính, bạn có thể yên tâm là không bị nhiễm HIV. Tuy nhiên, có một vài trường hợp hạn hữu thời kỳ cửa sổ kéo dài hơn bình thường nếu bạn cẩn thận sẽ xét nghiệm sau thời gian 6 tháng, nếu kết quả yên tâm thì bạn có thể yên tâm.

Đương nhiên, nếu bạn quan hệ không sử dụng các biện pháp phòng tránh lây nhiễm an toàn thì dù chỉ quan hệ một lần cũng có nguy cơ lây nhiễm.

* Khi nào thì biết HIV chuyển thành bệnh AIDS? Em có HIV rồi (buồn quá, em mới phát hiện ra), nhưng không muốn gia đình biết nên không thể đến bệnh viện thường xuyên được (bố mẹ em hay theo dõi em từ dạo em nghiện). Em muốn tự chăm sóc cho mình thì làm như thế nào? Dùng thuốc ra sao, có tốn kém lắm không và mua ở đâu? (xin giấu tên, 26 tuổi)

- Bác sĩ Phạm Bá Hiền: AIDS là giai đoạn cuối của nhiễm HIV. Khi đó, sức đề kháng của cơ thể đã suy giảm trầm trọng, là thời kỳ xuất hiện các bệnh nhiễm trùng cơ hội. Bạn nên đến các trung tâm tư vấn và điều trị HIV/AIDS để được khám, tư vấn, biết được giai đoạn bệnh, từ đó sẽ có kế hoạch điều trị phù hợp, mang lại sức khoẻ tốt và kéo dài cho bạn.

download 2 Những câu hỏi thường gặp về lây nhiễm HIV

Bạn hãy yên tâm, cho đến nay đã có rất nhiều loại thuốc sử dụng để điều trị bệnh AIDS nhằm ngăn chặn tối đa sự phát triển của virus trong cơ thể, và đã có rất nhiều chương trình hỗ trợ thuốc điều trị miễn phí cho người bệnh. Bạn sẽ không phải mất tiền mua thuốc, sẽ được cấp thuốc miễn phí, được theo dõi sức khoẻ định kỳ nếu bạn đến tiếp cận các trung tâm điều trị HIV/AIDS tại nơi bạn sinh sống. Bạn không nên tự chăm sóc mình và tự đi mua thuốc uống vì điều đó rất nguy hiểm cho sức khoẻ của bạn. Bạn nên tìm đến sự tư vấn của bác sĩ và điều trị theo hướng dẫn.

- Xác suất lây nhiễm từ chồng sang vợ (từ vợ sang chồng) là bao nhiêu phần trăm? Có trường hợp nào chồng (vợ) nhiễm bệnh nhưng người còn lại may mắn không nhiễm không ạ? Rất mong câu trả lời của bác sĩ? (Quách Quỳnh, 33 tuổi)

Bác sĩ Nguyễn Thái Minh: Xác suất lây nhiễm HIV từ chồng sang vợ hiện vẫn chưa có thống kê nào. Tuy nhiên, theo tài liệu, xác suất lây nhiễm HIV từ nam sang nữ qua sinh hoạt tình dục là 8/1 (khả năng lây từ nam sang nữ là gấp 8 lần) và xác suất lây nhiễm qua đường tình dục từ 0,1 – 0,3%. Trong câu hỏi, chồng hoặc vợ bị nhiễm bệnh nhưng người còn lại may mắn không nhiễm, xin trả lời bạn rằng chúng tôi đã gặp rất nhiều trường hợp chồng bị nhiễm nhưng vợ thì không bị nhiễm và có một trường hợp vợ bị nhiễm nhưng chồng lại không bị nhiễm.

* Mẹ của cháu làm ở bệnh viện phòng cấp cứu. Cháu lo cho mẹ lắm. Máu của người HIV bắn vào mắt là ta có thể bị lây đúng không? Giả sử trong trường hợp này nên xử trí ra sao? (Kim Chi, 20 tuổi)

- Bác sỹ Phạm Bá Hiền: Nếu máu của một người bị nhiễm HIV bắn vào niêm mạc mắt thì đó là một nguy cơ lây nhiễm. Nhưng trong các phòng cấp cứu cũng như các phòng điều trị của các bệnh viện thì việc chăm sóc và điều trị cho các bệnh nhân, các bác sĩ và nhân viên y tế đều có phương tiện phòng hộ nhằm ngăn chặn nguy cơ lây nhiễm HIV cũng như các bệnh truyền nhiễm khác lây qua đường máu.

1331687382 4 Những câu hỏi thường gặp về lây nhiễm HIV

* Cháu đang sinh sống và học tập tại nước ngoài. Mấy hôm trước có một người bạn của cháu sắp về Việt Nam. Vì vậy, trước khi về bạn cháu có mời cháu đi sauna, và chúng cháu có quan hệ với 2 cô gái làng chơi. Thật không may, khi đang “dở chừng” cháu phát hiện ra bao cao su của cháu bị thủng 1 lỗ khoảng bằng đầu tăm. Hiện cháu đang rất lo lắng và sợ sệt. Cô chú giúp cháu với ạ…?(Xyz (giấu Tên), 23 tuổi)

- Bác sĩ Nguyễn Thái Minh: Chúng tôi đã gặp rất nhiều trường hợp như của bạn ở Việt Nam. Có thể coi như bạn đã bị phơi nhiễm vì vậy để yên tâm bạn nên đi làm xét nghiệm đúng định kỳ theo yêu cầu của bác sĩ.

Thứ hai là trường hợp phơi nhiễm như của bạn có xác suất vô cùng thấp, theo tài liệu là từ 0,1% đến 0,3% vì vậy bạn cũng không nên lo lắng quá vì chưa chắc hai cô gái mà bạn quan hệ đã nhiễm HIV, hơn nữa chúng tôi cũng chưa biết được sau khi phát hiện ra bao cao su bị thủng thì bạn đã xử trí ra sao, vì vậy tốt nhất là bạn nên đi khám và làm xét nghiệm ở các cơ sở y tế để được tư vấn thêm.

* Em bị phơi nhiễm và đã điều trị ARV sau 24 giờ. Vậy có muộn quá không? Em điều trị 4 tuần, nay đã 6 tuần trôi qua rồi. Em lo lắng quá? (Đỗ Văn Trọng, 28 tuổi)

- Bác sĩ Phạm Bá Hiền: Để điều trị phơi nhiễm HIV, thì cần có trong thời gian 72 giờ kể từ khi có nhiễm. Vậy thường tốt nhất trong 6 giờ đầu, bạn điều trị sau 24 giờ là trong thời gian cho phép. Bạn đã điều trị trong 4 tuần và hãy nên đi xét nghiệm trong thời gian 3 tháng, là kết quả cho phép trong thời gian không bị nhiễm HIV.

* Sữa mẹ có truyền HIV sang con không? Bao nhiêu phần trăm bé sơ sinh bị nhiễm từ người mẹ mang virus HIV ạ?(Trần Thanh Hải, 28 tuổi)

images 10 Những câu hỏi thường gặp về lây nhiễm HIV

- Bác sĩ Phạm Bá Hiền: Các nhà khoa học đã chứng minh rằng sữa mẹ có mang virus HIV. Tỷ lệ những cháu bé bị lây nhiễm HIV từ những bà mẹ có HIV vào khoảng 30-40%. Lây truyền từ các bà mẹ cho các cháu bé sẽ có thể ở ba giai đoạn: trong thời kỳ mang thai (25%), trong khi sinh nở (50%) và giai đoạn cho con bú (25%).

* HIV có thể lây qua bể bơi không ạ? Ví dụ những người bị lở loét mà họ lại đến bể bơi? (Trịnh Minh Huyền, 21 tuổi)

Bác sĩ Phạm Bá Hiền: HIV/AIDS không lây qua khi tắm chung cùng một bể bơi với những người bị nhiễm HIV. HIV là một bệnh lây những cũng rất khó lây nếu chúng ta biết cách phòng tránh. HIV là một virus tồn tại yếu ở môi trường ngoại cảnh. Cho nên khi tắm chung cùng bể bơi với những người bị nhiễm HIV chúng ta không sợ bị lây nhiễm.

* Cháu muốn hỏi bác sĩ, bệnh lây nhiễm HIV xuất phát từ đâu? Khi nào? Virus này khi ra môi trường ngoài có thể sống được bao lâu? Tại sao virus HIV lại không lây nhiễm khi bị muỗi hút? Cháu mong bác sĩ trả lời giúp cháu. Cháu xin cảm ơn? (Nguyễn Mạnh Thắng, 21 tuổi)

Bác sĩ Nguyễn Thái Minh: HIV thường bị lây nhiễm qua các con đường sau: Quan hệ tình dục không an toàn; Tiêm chích ma tuý (có sử dụng bơm kim tiêm chung); từ người mẹ bị nhiễm HIV lây sang con. Khi virus HIV ra môi trường bên ngoài, thời gian tồn tại của virus này tuỳ thuộc vào môi trường bên ngoài. Ở nhiệt độ 56 độ C, virus chỉ tồn tại được khoảng 2 phút và bị tiêu diệt nhanh bằng cồn 70 độ và các hoá chất sát khuẩn. Theo tài liệu, khi muỗi hút máu người bị nhiễm HIV, virus theo máu vào dạ dày của muỗi, do môi trường trong dạ dày của muỗi không phù hợp cho sự tồn tại của virus HIV, do đó virus HIV nhanh chóng bị tiêu diệt. Do vậy, khi bị muỗi đốt, không có khả năng bị lây nhiễm HIV.

Chi tiết xin vui lòng tải tệp đính kèm tại đây!